29 november 2013

wonen in de stad. waarom wel? waarom niet?

ruim een jaar geleden ben ik van den buiten naar 't stad verhuisd. and i love it! maar dat wisten jullie natuurlijk al dankzij dit, dit en dit.
maar in de stad wonen is niet alleen plezant, het schijnt ook nog eens heel eco en duurzaam te zijn. want moeder natuur kan de gevolgen van onze vlaamse lintbebouwing niet langer aan.


op het platteland

op het platteland wonen mensen op relatief grote afstanden van elkaar. dat betekent dat een enorme colonne auto's zich dagelijks op gang trekt om de kinderen naar school te brengen, naar het werk te gaan,... en dat de wegen van en naar de stad dichtslibben. bovendien moeten nutsvoorzieningen zoals riolering, water en elektriciteit over grote afstanden aangelegd worden, en dat doet de kosten per woning hoog oplopen. tenslotte is het organiseren van openbaar vervoer in de plattelandsgemeentes niet zo vanzelfsprekend. vaak word het busverkeer er versmacht door de talrijke auto's en bovendien blijkt openbaar vervoer pas rendabel te zijn in regio's met een densiteit van 75 à 150 inwoners per hectare, terwijl het ruimtelijk structuurplan vlaanderen slechts een densiteit van 25 woningen per hectare vooropstelt! (1)

(bron)


in de stad

door in de stad te gaan wonen verklein je automatisch je ecologische voetafdruk, zonder dat je daar echt moeite voor hoeft te doen. stadsbewoners wonen immers op kleinere oppervlaktes en gebruiken sowieso ook minder energie. door de dichte - doorgaans gesloten - bebouwing houden de buren elkaar warm en kan je de verwarmingskosten drukken.
bovendien zijn de meeste voorzieningen zoals scholen, winkels en werkgelegenheid vaak op wandel- of fietsafstand. door het drukke stadsverkeer blijven het openbaar vervoer en de fiets vaak de meest efficiënte vervoersmiddelen in de stad. automatisch zullen stadsbewoners hun auto minder gebruiken om zich te verplaatsen. (2) en (3)
onderzoekt toont aan dat het 'gebrek aan comfort' in de stad er vaak voor zorgt dat mensen naar alternatieve (en meer milieuvriendelijke) oplossingen grijpen. je kan bijvoorbeeld niet altijd voor de deur parkeren en daarom kiezen stadsbewoners automatisch voor de fiets, het openbare vervoer of gaan ze te voet. (4)
tenslotte zou de stad een goeie basis kunnen zijn voor een toekomstgerichte kringloopeconomie, gebaseerd op het cradle-to-cradle-principe van mcdonough (architect!) en braungart. hoewel de ideeën die zij in hun boek uiteenzetten soms als naïef bestempeld worden, is het kringloopprincipe ontegensprekelijk relevant voor een duurzame productontwikkeling. omdat in een stad de knooppunten van zo'n kringloopproces dichter bij elkaar liggen, kan alleen al het transport tijdens de productie en de verwerking sterk teruggedrongen worden.

in dit filmpje legt nic balthazar cradle to cradle uit


voor- en nadelen

behalve de ecologische pluspunten heeft het wonen in de stad ook nog tal van sociale voordelen. de stad is één grote ontmoetingsplek. persoonlijk kan ik erg genieten van zowel de anonimiteit als van de korte (maar veelvuldige) gesprekjes met de vele mensen die je tegenkomt. bovendien vind ik de sociale diversiteit in de stad een relevante weergave van hoe onze westerse maatschappij is/zal worden. door tal van oorzaken zal de homogene samenleving van onze grootouders binnenkort definitief tot het verleden behoren. en toch komt vandaag nog altijd meer dan de helft van de bevolking nauwelijks een migrant tegen! ondanks alle sociale opportuniteiten die de mondialisering vandaag biedt, blijken de meeste vlamingen nog steeds bang te zijn voor het vreemde. (5) onterecht, als je 't mij vraagt!

natuurlijk heeft wonen in de stad ook nadelen. toen ik ervoor koos om naar de stad te verhuizen, heb ik daar bewust niet te veel bij stilgestaan en mij vooral gefocust op de pluspunten. maar uiteraard is een stedelijke omgeving veel drukker dan de plattelandsgemeentes. niet alleen het autoverkeer kan er erg intens zijn, er zijn ook altijd veel mensen aanwezig en die komen soms erg dichtbij.

bovendien veroorzaakt al dat gemotoriseerd verkeer op een beperkte ruimte natuurlijk een stijging van de co2-uitstoot. dat zorgt ervoor dat de stad allicht niet de meest gezonde leefomgeving is, reden te meer om auto's zoveel mogelijk uit de stad te weren. ook de natuur in de stad is beperkt, maar gelukkig zijn er gedreven mensen die blijven ijveren voor groene plekken in de stad. in navolging van het succesvolle park spoor noord zijn er in antwerpen bijvoorbeeld opnieuw ideeën voor een grootschalig park.


positieve ingesteldheid 

je kan ervoor kiezen om je vast te pinnen op deze moeilijkheden, maar ik geloof toch dat een nieuwe visie en een mentaliteitswijziging zich opdringen om in te toekomst duurzaam te kunnen wonen en leven. met een positieve ingesteldheid kan je de minpunten van de stad vrij eenvoudig in jouw voordeel omturnen.

veel verkeer in de stad? dan kies je beter voor de fiets of het openbaar vervoer. een doorsnee gezin in de stad heeft vaak geen behoefte aan twee auto's en kan op die manier sterk besparen op brandstof, autoverzekering en taksen.

steden zijn onveilig? ja, wat het verkeer betreft, ervaar ik een stad als antwerpen op dit moment als relatief onveilig. koning auto zwaait er de plak en complexe verkeerssituaties zorgen ervoor dat fietsers en voetgangers bijzonder oplettend moeten zijn. opnieuw een argument om auto's zoveel mogelijk naar de rand van de stad te verbannen.

maar ook op het vlak van criminaliteit en onveiligheidsgevoel scoren steden hoog. het is vanzelfsprekend dat plekken waar veel mensen op een relatief kleine ruimte samen leven, hoger scoren. de aanwezigheid van sociaal kwetsbare groepen in een stad heeft wellicht een grote invloed op de statistieken. toch is het onveiligheidsgevoel 'slechts' een subjectieve interpretatie, een perceptie die niet altijd strookt met de realiteit. meestal zijn andere factoren zoals sociale isolatie, een financieel onzekere situatie of wonen in een slecht onderhouden buurt (6) de reden waarom mensen zich onveilig voelen en dikwijls is deze groep mensen zelf niet eens slachtoffer geweest van een misdaad. natuurlijk is het betreurenswaardig dat dit fenomeen bestaat en dat het het imago van onze steden neerhaalt. toch geloof ik dat een doorgedreven mix van sociale klassen ervoor kan zorgen dat de criminaliteit en het gevoel van onveiligheid afnemen in een wijk.

klein wonen op een beperkte ruimte? in de stad woon je niet noodzakelijk klein, maar woningen worden vaak in de hoogte gebouwd (denk maar aan de herenhuizen die vaak drie of vier verdiepingen tellen). en omdat warme lucht nu eenmaal stijgt, verwarm je niet alleen de leefruimtes, maar hou je automatisch ook de bovenliggende verdiepingen warm. ook de aanleunende buren zorgen ervoor dat de warmte niet meteen ontsnapt. en dat scheelt in de portemonnee.

wonen in de stad is duur? het klopt inderdaad dat de grondprijzen in de stad veel hoger liggen dan op het platteland. toch is er in de stad een groter aanbod aan oude woningen die vaak erg veel potentieel hebben. je kan ze meestal voor een redelijke prijs aankopen en de renovatie afstemmen op je budget.

enkele jaren geleden promootte een enthousiast
inwonertje zijn stad in dit promofilmpje

als je 't mij vraagt, is wonen in de stad niet alleen een must, maar ook gewoon plezant.
wonen jullie in de stad? en waarom wel of waarom niet?

____


(1) HOLEMANS D. (red.), Mensen maken de stad. Bouwstenen voor een sociaalecologische toekomst. Uitgeverij EPO, Berchem (2012).

(2) JANSSENS L., BOUSSAUW K., Duurzaam wonen doe je in de stad. De Wereld Morgen (2011), http://www.dewereldmorgen.be/artikels/2011/08/27/duurzaam-wonen-doe-je-in-de-stad

(3) De Vlaming kruipt voor bijna elke verplaatsing in de auto. De Morgen (2013), http://www.demorgen.be/dm/nl/997/Consument/article/detail/1706465/2013/09/18/Vlaming-kruipt-voor-bijna-elke-verplaatsing-in-de-auto.dhtml

(4) HOLEMANS D. (red.), Mensen maken de stad. Bouwstenen voor een sociaalecologische toekomst. Uitgeverij EPO, Berchem (2012).

(5) CORIJN E., Neen, anders zijn is niks voor Vlaanderen. De Morgen (2013), http://www.demorgen.be/dm/nl/2461/Opinie/article/detail/1748447/2013/11/28/Neen-anders-zijn-is-niks-voor-Vlaanderen.dhtml

(6) De mythes rond onveiligheid en getto's in de steden. De Wereld morgen (2012), http://www.dewereldmorgen.be/blogs/thomas-dh/2012/10/09/de-mythes-rond-onveiligheid-en-gettos-in-de-steden


Geen opmerkingen:

Een reactie posten